Người béo phì không tránh khỏi trầm cảm?

Thứ hai, 19-11-2018 14:59 GMT + 7
Chứng trầm cảm từ lâu đã được chứng minh thường xuất hiện ở những người thừa cân hoặc béo phì nhưng một số chuyên gia mới đây cho rằng béo phì cũng là yếu tố gây trầm cảm.

Bệnh béo phì có thể gây ra chứng trầm cảm. Ảnh: Indian Express
 
Mặc dù trầm cảm và béo phì thường đi đôi với nhau nhưng mối liên hệ giữa hai chứng bệnh này lại khó tách rời. Một nghiên cứu về gien quy mô lớn mới đây càng củng cố thêm mối quan hệ có tác động qua lại này. Cả béo phì lẫn trầm cảm đều là những vấn đề sức khỏe phổ biến trên toàn cầu và gây thiệt hại hàng nghìn tỉ USD mỗi năm. 

Các nghiên cứu trước đây chỉ ra rằng trầm cảm thường xuất hiện ở những người thừa cân hoặc béo phì. Tuy nhiên, các nghiên cứu không thể chứng minh liệu béo phì có gây ra trầm cảm hay không vì có nhiều yếu tố cần xem xét. Ví dụ, béo phì là tác nhân gây ra nhiều vấn đề sức khỏe như phiền muộn, buồn rầu chứ không phải là nguyên nhân dẫn đến trầm cảm. Trong khi đó, một số nhà nghiên cứu lập luận trầm cảm là yếu tố rủi ro gây ra béo phì. Nhiều người cho rằng trầm cảm và béo phì tác động tiêu cực mạnh mẽ lẫn nha. Một khi các triệu chứng trầm cảm gia tăng, chúng có thể kết hợp với béo phì khiến tình trạng sức khỏe của cá nhân mắc bệnh trở nên tiêu cực hơn.

Để hiểu rõ hơn về mối liên hệ phức tạp giữa hai căn bệnh này, các nhà nghiên cứu từ Trường ĐH Exeter (Anh) đã hợp tác với các nhà khoa học từ Trường ĐH Nam Úc và kết quả nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Dịch tễ học quốc tế trong tuần này. “Béo phì và trầm cảm là cả hai vấn đề sức khỏe trên toàn cầu có ảnh hưởng lớn đến cuộc sống và là gánh nặng cho hệ thống y tế. Chúng tôi đã biết sự liên quan giữa hai căn bệnh từ lâu nhưng vẫn chưa rõ liệu béo phì có gây ra trầm cảm và liệu thừa cân hay những vấn đề sức khỏe liên quan khác có thể gây trầm cảm hay không” - Tiến sĩ Jess Tyrrell - tác giả dẫn đầu nghiên cứu - giải thích. 

Bằng cách sử dụng dữ liệu gien để kiểm tra mối quan hệ qua lại giữa béo phì và trầm cảm, nhóm nghiên cứu muốn tìm hiểu liệu chỉ số khối cơ thể (BMI) cao hơn có liên quan đến khả năng tăng nguy cơ trầm cảm mà không có sự hiện diện của các vấn đề sức khỏe khác hay không. Kết quả có thể dự đoán trước cho thấy chỉ số BMI cao hơn có liên quan đến khả năng trầm cảm cao hơn.

Mối liên hệ giữa hai căn bệnh này diễn ra ở phụ nữ mạnh mẽ hơn nam giới. Phụ nữ có chỉ số BMI cao có nguy cơ mắc bệnh trầm cảm tăng 21%, so với tỉ lệ 8% ở nam giới. Thông qua các cuộc khảo sát những người sở hữu gien có xu hướng béo phì mà không có nguy cơ mắc các vấn đề về trao đổi chất, như bệnh tiểu đường, các nhà nghiên cứu có thể tách biệt yếu tố tâm lý của bệnh béo phì. Theo trang Medical News Today, đây được xem là nghiên cứu lớn nhất để giải quyết nghi vấn trên tính đến thời điểm này khi các nhà nghiên cứu đã sử dụng dữ liệu gien và số liệu y tế từ 48.000 người bị trầm cảm.

Trong các phân tích, các nhà nghiên cứu tính toán một loạt các yếu tố tác động có thể ảnh hưởng đến kết quả, bao gồm cả địa vị kinh tế xã hội, uống rượu, hút thuốc và hoạt động thể chất. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng những cá nhân có sự trao đổi chất thuận lợi cũng có nguy cơ bị trầm cảm bởi những người béo phì thường mang gien có xu hướng phát triển các vấn đề về trao đổi chất. Điều này xảy ra rõ rệt ở nữ giới. 
 
Để kiểm tra kỹ hơn về phát hiện nói trên, các nhà nghiên cứu tiếp tục thu thập dữ liệu từ Hiệp hội Gien Tâm thần và có kết quả tương tự trong lần phân tích thứ hai này, qua đó củng cố thêm kết luận của họ. Tiến sĩ Jess Tyrrell cho hay: “Kết quả phân tích gien của chúng tôi kết luận tác động tâm lý từ căn bệnh béo phì có thể gây ra chứng trầm cảm”. Theo chuyên gia này, kết quả cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của nỗ lực giảm chứng trầm cảm, căn bệnh có thể khiến nhiều người khó thích nghi với thói quen sống lành mạnh. Do trầm cảm và béo phì có tác động sâu rộng đến cá nhân lẫn xã hội ở phạm vi lớn nên các chuyên gia cho rằng nghiên cứu về mối quan hệ của hai căn bệnh này cần tiếp tục được thực hiện trong tương lai gần.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM